Lupos Dış Ticaret
Bu sayfa, Türkiye’ye Çin’den ürün ithal etmek isteyen firmaların en sık sorduğu sorulara kısa ve net cevaplar sunar. Vergi hesaplamasından GTİP tespitine, TAREKS ve CE gerekliliklerinden gümrükte yaşanan sorunlara kadar temel başlıklar özetlenmiştir. Çin’den ithalat sürecini profesyonel olarak yönetmek isteyen firmalar için Çin’den ithalat danışmanlık hizmetimiz sürecin GTİP analizi, mevzuat kontrolü, tedarikçi doğrulama ve operasyon yönetimi aşamalarını kapsar. İthalat planınıza özel destek almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Çin’den ithalat süreci nasıl yönetilir ve hangi aşamalar kritiktir?
Süreç; doğru GTİP tespiti, İthalat Rejimi kontrolü, vergi simülasyonu, teknik mevzuat (TAREKS, CE, TSE vb.) analizi, sözleşme ve ödeme planı oluşturulması, üretim ve yükleme denetimi, navlun organizasyonu ve gümrük beyannamesi aşamalarından oluşur. Sipariş öncesi mevzuat ve vergi analizi yapılmadan sevkiyat başlatılmamalıdır.
Çin’den ithalatta toplam maliyet nasıl hesaplanır?
Maliyet, yalnızca ürün bedeli değildir. CIF kıymet (mal + navlun + sigorta) üzerinden vergiler hesaplanır ve ek yükümlülükler dahil edilir.
- Gümrük Vergisi
- İlave Gümrük Vergisi (İGV)
- Anti-damping vergisi (varsa)
- KDV
- Gözetim farkı (varsa)
- Damga vergisi, ardiye ve diğer operasyonel giderler
Yanlış GTİP veya düşük kıymet beyanı, vergi farkı ve ceza riskine yol açar.
Vergi oranları, İGV ve anti-damping nasıl belirlenir?
Tüm oranlar GTİP bazında belirlenir. İthalat Rejimi Kararı her yıl yayımlanır ve Çin genellikle “Diğer Ülkeler” kategorisinde en yüksek vergi dilimine tabidir. Bazı ürünlerde normal gümrük vergisine ek olarak İGV ve anti-damping uygulanır. Sipariş öncesi GTİP bazlı analiz zorunludur.
GTİP nedir, nasıl doğru tespit edilir ve yanlış beyanın sonucu nedir?
GTİP, ürünün gümrükteki teknik kimliğidir. Teknik katalog, içerik, kullanım amacı ve bileşen yapısı incelenmeden doğru sınıflandırma yapılamaz. Yanlış GTİP; eksik vergi, gecikme faizi, idari para cezası ve eşyanın fiziki muayeneye alınmasıyla sonuçlanabilir.
TAREKS denetimi hangi ürünlerde zorunludur?
Elektrikli ürünler, bazı tüketim malları ve teknik düzenlemeye tabi ürün gruplarında TAREKS üzerinden uygunluk başvurusu zorunludur. Kapsam dışı beyanlar dahi sistem üzerinden yapılır. Uygunluk alınmadan beyan tamamlanamaz.
CE belgesi hangi ürünlerde gerekir ve sahte belge riski nasıl yönetilir?
Makine, elektrikli cihaz, oyuncak ve benzeri AB teknik mevzuatına tabi ürünlerde CE işareti zorunludur. Ancak yalnızca logo yeterli değildir.
- Uygunluk Beyanı (DoC)
- Test raporları
- Teknik dosya
- Onaylanmış kuruluş doğrulaması (gerekiyorsa)
Sahte veya eksik belge gümrükte red ve imha riskine yol açar.
TSE uygunluk ve teknik denetim süreci nasıl işler?
Zorunlu standart kapsamındaki ürünlerde TSE tarafından fiziki muayene veya numune alınabilir. Uygunsuzluk halinde mahreç iadesi, imha veya ek test süreci uygulanabilir. Sevkiyat öncesi teknik uygunluk kontrolü yapılmalıdır.
Gözetim belgesi ve referans fiyat uygulaması nedir?
Bazı ürünlerde Bakanlık asgari birim kıymet belirler. Beyan edilen değer referans fiyatın altındaysa ya Gözetim Belgesi alınır ya da referans kıymet üzerinden vergi ödenir. Bu durum ithalat maliyetini ciddi şekilde artırabilir.
İhtisas gümrüğü nedir ve neden önemlidir?
Belirli ürünler yalnızca tanımlı ihtisas gümrüklerinden ithal edilebilir. Yanlış gümrüğe yönlendirilen eşya işlem göremez ve ek lojistik maliyet doğar.
Çinli tedarikçi güvenilirliği nasıl doğrulanır?
Sadece Alibaba rozeti yeterli değildir. Kontrol edilmesi gerekenler:
- Çin ticaret sicil kaydı ve Business License
- Üretici mi, trading company mi olduğu
- Fabrika adresi ve üretim kapasitesi
- Banka hesap ismi ile firma unvanı uyumu
Fatura kesen firma ile ödeme yapılan hesap birebir aynı olmalıdır.
Güvenli ödeme modeli nasıl kurgulanmalıdır?
%100 peşin ödeme yüksek risklidir. Tercih edilen yöntemler:
- Akreditif (L/C)
- %30 peşin + yükleme öncesi denetim sonrası bakiye
- Banka teminatlı yapı
Şahıs hesabı veya farklı şirket adına ödeme talebi kritik risk göstergesidir.
Numune onayı seri üretim kalitesini garanti eder mi?
Hayır. “Golden sample” ile seri üretim arasında kalite farkı olabilir. Yükleme Öncesi Muayene (PSI) ile miktar, kalite ve paketleme kontrol edilmeden bakiye ödeme yapılmamalıdır.
Yükleme öncesi muayene (PSI) neden gereklidir?
Bağımsız denetim ile ürün sayısı, teknik özellikler, fonksiyon testleri ve ambalaj kontrol edilir. Konteyner mühürlenmeden önce rapor alınır. Bu adım, eksik veya hatalı ürün riskini minimize eder.
Çin’de geçerli sözleşme nasıl hazırlanmalıdır?
Sözleşme iki dilli (Çince–İngilizce) hazırlanmalı ve firmanın resmi kaşesi (chop) ile imzalanmalıdır. Sadece Türkiye’de düzenlenen Türkçe sözleşmeler Çin’de icra açısından zayıf kalabilir.
Çinli tedarikçiyle ihtilaf durumunda nasıl hareket edilir?
Çin’de dava süreci maliyetlidir. Sözleşmeye tahkim maddesi (örneğin CIETAC) eklenmesi daha etkin çözüm sağlar. En doğru yaklaşım, ihtilafı doğurmayacak sözleşme ve denetim yapısının kurulmasıdır.
Gümrükte mal takılırsa veya fiziki muayeneye girerse ne olur?
Risk analizine takılan beyannamelerde fiziki kontrol yapılabilir. Evrak eksikliği, düşük kıymet veya teknik uygunsuzluk tespit edilirse işlem durur. Ardiye ve gecikme maliyetleri ithalatçıya aittir.
İthalatta kıymet araştırması nedir?
Gümrük idaresi beyan edilen bedeli emsal kıymetlerle karşılaştırabilir. Düşük bulunursa ek vergi, ceza ve faiz uygulanabilir. Gerçek ticari sözleşme ve ödeme belgeleri tutarlı olmalıdır.
Numune ithalatı vergiden muaf mıdır?
Ticari mahiyet taşımayan, sınırlı miktardaki numuneler için muafiyet mümkündür. Ancak ticari parti niteliği taşıyan gönderiler muafiyet kapsamında değerlendirilmez.
Marka tescilli ürün ithalatında risk var mı?
Türkiye’de tescilli markalar için hak sahibinin izni gerekir. Aksi halde gümrükte fikri mülkiyet kapsamında el koyma uygulanabilir.
OEM üretimde hangi riskler yönetilmelidir?
Teknik şartname, kalite standardı, marka kullanım hakkı ve münhasırlık hükümleri sözleşmede açıkça yazılmalıdır. Aksi halde aynı ürün farklı alıcılara satılabilir.
Çin’den anahtar teslim ithalat mümkün mü?
Operasyonel olarak mümkündür; ancak GTİP, TAREKS, CE, kıymet ve vergi beyanı sorumluluğu ithalatçı firmaya aittir. “Anahtar teslim” modelde dahi mevzuat analizi ithalatçı adına doğru yürütülmelidir.
Güvenli ve sürdürülebilir Çin ithalatının temel prensibi nedir?
Sipariş öncesi GTİP ve vergi analizi, teknik mevzuat kontrolü, tedarikçi doğrulama, iki dilli sözleşme, güvenli ödeme planı ve yükleme öncesi denetim birlikte kurgulanmalıdır. Lojistik sürecin son adımıdır; risk yönetimi ilk adımdır.
